Αφρικανική σκόνη επιστρέφει από σήμερα στη χώρα, με την ατμόσφαιρα να επιβαρύνεται σταδιακά έως το Σαββατοκύριακο και τις λασποβροχές να κάνουν την εμφάνισή τους σε αρκετές περιοχές. Οι μετεωρολόγοι ξεκαθαρίζουν ότι πρόκειται για ένα συνηθισμένο ανοιξιάτικο φαινόμενο, ενώ εξηγούν τι δείχνουν οι επιστημονικοί δείκτες παρακολούθησης της σκόνης και γιατί δεν αποτυπώνουν πάντα την πραγματική εικόνα στο έδαφος
Νέο επεισόδιο μεταφοράς αφρικανικής σκόνης κάνει την εμφάνισή του από σήμερα στη χώρα, με την ατμόσφαιρα να επιβαρύνεται σταδιακά έως και το Σαββατοκύριακο, ενώ σε αρκετές περιοχές αναμένονται και λασποβροχές.
Το καιρικό φαινόμενο θεωρείται απολύτως συνηθισμένο για την εποχή της άνοιξης και παρακολουθείται μέσω εξειδικευμένων επιστημονικών δεικτών, όπως ο Dust Aerosol Optical Depth (AOD), που χρησιμοποιείται για την εκτίμηση της παρουσίας αιωρούμενων σωματιδίων στην ατμόσφαιρα.
Παρότι οι δείκτες αυτοί δίνουν μια γενική εικόνα της μεταφοράς σκόνης, δεν αποτυπώνουν πάντα με ακρίβεια τις συνθήκες που επικρατούν στο επίπεδο του εδάφους, καθώς οι συγκεντρώσεις μπορεί να βρίσκονται σε μεγαλύτερα ύψη ή να κατανέμονται διαφορετικά κοντά στην επιφάνεια.
Για πιο αξιόπιστη αποτύπωση της κατάστασης απαιτείται συνδυασμός δορυφορικών δεδομένων και επίγειων μετρήσεων ποιότητας αέρα.
Καλλιάνος: Σταδιακή επιβάρυνση από την Πέμπτη – Κορύφωση με λασποβροχές
Σύμφωνα με τον μετεωρολόγο Γιάννης Καλλιάνος, η αφρικανική σκόνη θα αρχίσει να επηρεάζει σταδιακά τη χώρα από την Πέμπτη, με τις μεγαλύτερες συγκεντρώσεις να αναμένονται την Παρασκευή και το Σάββατο.
Όπως εξηγεί, τέτοιου είδους επεισόδια είναι απολύτως φυσιολογικά κατά την ανοιξιάτικη περίοδο και επαναλαμβάνονται σχεδόν κάθε χρόνο. Παράλληλα, σημειώνει ότι το συγκεκριμένο κύμα σκόνης παρουσιάστηκε από ορισμένους ως ιδιαίτερα ακραίο, κάτι που – όπως αναφέρει – δεν ανταποκρίνεται στα πραγματικά δεδομένα της ατμοσφαιρικής εξέλιξης.
Κατά τη διάρκεια του διημέρου Παρασκευής και Σαββάτου αναμένονται τοπικές λασποβροχές σε αρκετές περιοχές της χώρας, καθώς η σκόνη θα συνδυαστεί με βροχοπτώσεις.
Κολυδάς: Τι δείχνει ο δείκτης Dust AOD
Ο μετεωρολόγος Θοδωρής Κολυδάς εξηγεί ότι ο δείκτης Dust Aerosol Optical Depth (AOD) στα 550 nm χρησιμοποιείται διεθνώς για την παρακολούθηση της ατμοσφαιρικής σκόνης και γενικότερα των αερολυμάτων.
Ο δείκτης αποτυπώνει το πόσο επηρεάζεται η διέλευση του φωτός μέσα από την ατμόσφαιρα λόγω της παρουσίας σωματιδίων. Όσο υψηλότερη είναι η τιμή του, τόσο μεγαλύτερη θεωρείται η συγκέντρωση σκόνης στην ατμοσφαιρική στήλη.
Ωστόσο, όπως διευκρινίζει, το AOD δεν αντικατοπτρίζει απαραίτητα την πραγματική επιβάρυνση που υπάρχει κοντά στο έδαφος. Είναι πιθανό να καταγράφονται υψηλές τιμές επειδή η σκόνη βρίσκεται σε μεγάλο υψόμετρο, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι η ποιότητα του αέρα στην επιφάνεια είναι εξίσου επιβαρυμένη. Αντίθετα, ακόμη και χαμηλότερες τιμές AOD μπορεί να συνοδεύονται από έντονη επιβάρυνση όταν η σκόνη παραμένει εγκλωβισμένη χαμηλά στην ατμόσφαιρα.
Για πιο ολοκληρωμένη εκτίμηση της κατάστασης απαιτείται αξιολόγηση και άλλων παραμέτρων, όπως οι συγκεντρώσεις PM10 και PM2.5, η υγρασία, οι άνεμοι, το ύψος του στρώματος σκόνης, οι βροχοπτώσεις και οι συνθήκες ανάμιξης της ατμόσφαιρας.
Λόγω των συχνών επεισοδίων μεταφοράς αφρικανικής σκόνης προς την Ελλάδα – ακόμη και κατά τη διάρκεια του χειμώνα – η Μονάδα ΜΕΤΕΟ του Εθνικό Αστεροσκοπείο Αθηνών ενεργοποίησε το νέο Παρατηρητήριο Μεταφοράς Ερημικής Σκόνης μέσω του meteo.gr.
Η υπηρεσία περιλαμβάνει δορυφορική απεικόνιση της μεταφοράς σκόνης μέσω δεδομένων του δορυφόρου Sentinel-5P του ευρωπαϊκού προγράμματος Copernicus, χρησιμοποιώντας τον δείκτη Aerosol Index (AER), ο οποίος καταγράφει την παρουσία απορροφητικών σωματιδίων στην ατμόσφαιρα.
Παράλληλα, παρουσιάζονται σε πραγματικό χρόνο οι συγκεντρώσεις PM10 από σταθμούς μέτρησης στο Ρέθυμνο και την περιοχή του Άδελε, με ανανέωση ανά μισή ώρα. Η Κρήτη συγκαταλέγεται στις περιοχές που επηρεάζονται συχνότερα και εντονότερα από τα επεισόδια αφρικανικής σκόνης.
Το τρίτο σκέλος της υπηρεσίας περιλαμβάνει προγνωστικούς χάρτες τεσσάρων ημερών από το μοντέλο DUST/METEO του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών, το οποίο λειτουργεί επιχειρησιακά από το 2015, παρέχοντας καθημερινά επικαιροποιημένες προβλέψεις για την εξέλιξη και την ένταση των επεισοδίων σκόνης.

