Με περιορισμένες προσδοκίες, αλλά αυξημένο γεωπολιτικό βάρος, πραγματοποιείται στις 11 Φεβρουαρίου στην Άγκυρα η συνάντηση του Έλληνα πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη με τον Τούρκο πρόεδρο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν.
Παρά τη συνέχιση των «ήρεμων νερών», οι ουσιαστικές διαφορές παραμένουν άλυτες.
Θα είναι η πρώτη συνάντηση των δύο ηγετών από τις 24 Σεπτεμβρίου 2024, όταν είχαν συναντηθεί στο περιθώριο της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη. Το 2023 και το 2024 υπήρχε μια κανονικότητα και τακτικότητα στις συναντήσεις κορυφής. Το 2023 οι κύριοι Κυριάκος Μητσοτάκης και Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν είχαν συναντηθεί στις 12 Ιουλίου στο Βίλνιους, στο περιθώριο της Συνόδου Κορυφής του ΝΑΤΟ, όπου έθεσαν και το χρονοδιάγραμμα αυτής της επαναπροσέγγισης και του δομημένου διαλόγου. Ακολούθησε η συνάντηση στο Τουρκικό Σπίτι στη Νέα Υόρκη, στο περιθώριο της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ, στις 20 Σεπτεμβρίου, και η διαδικασία αυτή κορυφώθηκε με το Ανώτατο Συμβούλιο Συνεργασίας στην Αθήνα, στις 7 Δεκεμβρίου 2023, και την υπογραφή της Διακήρυξης των Αθηνών.
Το 2024 υπήρξαν και πάλι τρεις συναντήσεις: στις 13 Μαΐου στην Αγκυρα, στις 10 Ιουλίου στην Ουάσινγκτον, στο περιθώριο της Συνόδου Κορυφής του ΝΑΤΟ, και λίγο αργότερα, στις 24 Σεπτεμβρίου, στον ΟΗΕ. Τότε έδωσαν ραντεβού για τις αρχές του 2025, όμως χρειάστηκε τελικά να περάσουν 17 μήνες για να συμφωνηθεί η σύγκληση του Ανωτάτου Συμβουλίου Συνεργασίας και η επίσκεψη Μητσοτάκη στην Αγκυρα.
Ενα μεγάλο διάστημα στο οποίο έχουν μεσολαβήσει πολλά τόσο στις σχέσεις των δύο χωρών όσο, κυρίως, στο διεθνές περιβάλλον, όπου η έλευση του Ντόναλντ Τραμπ και ο τρόπος παρέμβασής του στο διεθνές σύστημα προκαλεί αναταράξεις και ανακατατάξεις στις συμμαχίες και στους ανταγωνισμούς, ειδικά στην περίπλοκη Μέση Ανατολή. Συγχρόνως, όμως, προκαλεί και δεύτερες και τρίτες σκέψεις στις χώρες που είναι συνδεδεμένες με τις ΗΠΑ και έχουν ανταγωνιστικές ή σχέσεις αντιπαλότητας μεταξύ τους.
Δύσκολο παιχνίδι
Οι συνομιλίες στην Αγκυρα θα γίνουν σε ένα νέο περιβάλλον, που έχει αποκτήσει τη δική του δυναμική μετά τις παρεμβάσεις Τραμπ στη Μέση Ανατολή και στο ζήτημα της Γάζας, αλλά και με την αναζήτηση νέας αρχιτεκτονικής ασφάλειας στην Ευρώπη, μετά τον σοβαρό κλονισμό της εμπιστοσύνης στην αξιοπιστία των ΗΠΑ ως σταθερού συμμάχου. Η Τουρκία αναζητεί περιφερειακό ρόλο, που όμως θα της επιτρέπει να έχει στρατηγική αυτονομία, δηλαδή να αποσπά τα θετικά από μια εταιρική σχέση με την Ε.Ε. και μια συμμαχική σχέση με τις ΗΠΑ, συγχρόνως όμως οι υπόλοιποι εταίροι και σύμμαχοι να προσαρμόζονται στις δικές της επιλογές και στρατηγικές επιδιώξεις. Ενα δύσκολο παιχνίδι, από αυτά όμως που ο κ. Ερντογάν δεν διστάζει να μπει με όλα τα χαρτιά του στο τραπέζι.
Η διαφορά είναι, όπως τόνιζε έμπειρος διπλωμάτης, ότι η ελληνική εξωτερική πολιτική έχει στραμμένο το βλέμμα προς Ανατολάς, ενώ αντιθέτως η Αγκυρα περιστρέφεται 360°, αντιμετωπίζοντας απειλές ή εκμεταλλευόμενη ευκαιρίες που ανοίγονται σε αυτό το ρευστό γεωπολιτικό περιβάλλον σε κάθε κατεύθυνση κι έτσι τα Ελληνοτουρκικά δεν δείχνουν να αποτελούν προτεραιότητά της.
Αυτό φυσικά δεν είναι αναγκαστικά αρνητικό, καθώς εφόσον η Τουρκία δεν επιθυμεί ή δεν είναι έτοιμη για την επίλυση των προβλημάτων με την Ελλάδα, θα μπορούσε να αποτελέσει τη βάση για συνέχιση μιας λειτουργικής σχέσης, με ανάπτυξη της συνεργασίας στη λεγόμενη θετική ατζέντα και διατήρηση των ήρεμων νερών στο Αιγαίο.
Από την Αγκυρα, τις τελευταίες εβδομάδες, εκτός των δύο δηλώσεων του Χακάν Φιντάν, δεν υπήρξε άλλη πολιτική τοποθέτηση για τα Ελληνοτουρκικά, καθώς τον ρόλο αυτό, για τυπικές ανακοινώσεις που επιβεβαιώνουν τις τουρκικές θέσεις, έχει αναλάβει το υπουργείο Αμυνας. Κάτι τέτοιο έγινε και την περασμένη Πέμπτη, απορρίπτοντας ουσιαστικά τη δήλωση του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη για το δικαίωμα της Ελλάδος στην επέκταση των χωρικών υδάτων στα 12 ν.μ., όποτε το κρίνει σκόπιμο, με την τουρκική πλευρά να υποστηρίζει ότι αυτό είναι αντίθετο με το διεθνές δίκαιο και να υπενθυμίζει ότι η Τουρκία λαμβάνει μέτρα για να προστατεύσει τη «Γαλάζια Πατρίδα».
Η τουρκική πλευρά συνέχισε βεβαίως την πρακτική επιβεβαίωσης των θέσεών της με παράνομο τρόπο, μέσω του διεθνούς μηχανισμού έκδοσης NAVTEX και NOTAM, κάτι που όμως δεν μπορεί να θεωρηθεί κλιμάκωση, καθώς πρόκειται περί μόνιμης πρακτικής που απλώς επιβαρύνει τις σχέσεις και συνιστά καταχρηστική χρήση του συστήματος που έχει δημιουργηθεί για την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας και της αεροπλοΐας.
Η Αθήνα, με δηλώσεις και συνεντεύξεις του πρωθυπουργού αλλά και των υπουργών Εξωτερικών και Αμυνας Γιώργου Γεραπετρίτη και Νίκου Δένδια, έχει σπεύσει τις τελευταίες εβδομάδες να θέσει το πλαίσιο αυτής της συνάντησης, όπου διατυπώνονται καθαρά οι ελληνικές θέσεις αρχής για τις συνομιλίες με την Τουρκία, χωρίς υψηλές προσδοκίες για «άλματα», δείχνοντας τον δρόμο μιας συμβίωσης χωρίς επικίνδυνες και συχνά αχρείαστες εντάσεις…
Αυτός ο δρόμος δεν είναι εύκολος, καθώς η Τουρκία έχει επανειλημμένα δείξει ότι ερμηνεύει διαφορετικά αυτή την πολιτική των «ήρεμων νερών», θεωρώντας ότι θα πρέπει να είναι το αντάλλαγμα για την παραίτηση της Ελλάδος από την άσκηση κυριαρχικών δικαιωμάτων της με τα οποία δεν συμφωνεί η Τουρκία.
Πηγή: Πρώτο Θέμα
Διαβάστε επίσης
Ποια σενάρια εξετάζει η κυβέρνηση για την ενίσχυση των συνταξιούχων
Μητσοτάκης: Τελική εισήγηση για τη Συνταγματική Αναθεώρηση μέσα στον Μάρτιο
Ακολουθήστε το ekriti.gr στο
Google News
και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις για την Κρήτη και όχι μόνο.
Source link
